सर्लाही l सर्लाही निर्वाचन क्षेत्र नम्बर ४ मा यसपटकको चुनाव केवल नियमित प्रतिस्पर्धा मात्र होइन, १५ वर्षको राजनीतिक यात्राको समीक्षा र सम्भावित परिवर्तनको बहसका रूपमा विकसित भएको छ।

खानेपानीको अभाव, सिँचाइ संकट, जीर्ण सडक, अव्यवस्थित शैक्षिक संस्था, बेरोजगारी र कृषि बजारको अस्थिरताजस्ता समस्या कायमै रहँदा मतदाता नेतृत्वको प्रभावकारितामाथि गम्भीर प्रश्न उठाइरहेका छन्।

डा. अमरेश कुमार सिंहले करिब डेढ दशकदेखि यस क्षेत्रको प्रतिनिधित्व गर्दै आएका छन्। कांग्रेसबाट दुई पटक निर्वाचित भएका सिंह २०७९ मा स्वतन्त्र उम्मेदवारका रूपमा विजयी भए भने यसपटक राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीबाट चुनावी मैदानमा छन्।

यद्यपि प्रतिस्पर्धामा अन्य दलका उम्मेदवारहरू पनि रहे पनि बहसको केन्द्रमा सिंहको कार्यकाल र वैकल्पिक नेतृत्वबीच तुलना देखिन्छ। “१५ वर्षमा के बदलियो?” स्थानीय किसान र युवाहरूको साझा प्रश्न यही हो।

उखु किसानहरू भुक्तानी समस्या, मूल्य निर्धारण र उद्योगसँगको विवादमा दीर्घकालीन समाधान नदेखिएको गुनासो गर्छन्। धान किसानहरू सिँचाइ, मल–बीउ र बजार व्यवस्थापनमा अपेक्षित सुधार नभएको बताउँछन्।

युवाहरू रोजगारी अभावका कारण वैदेशिक रोजगारीमा निर्भर हुनुपरेको अवस्था यथावत् रहेको उनीहरूको भनाइ छ। संसदमा सक्रियता बनाम क्षेत्रीय उपलब्धि सिंह संसदमा स्पष्ट र आक्रामक अभिव्यक्तिका लागि चिनिन्छन्। तर आलोचकहरूको भनाइ छ—संसदीय सक्रियता स्थानीय विकासमा पर्याप्त रूपान्तरण हुन सकेन।

स्थानीय बुद्धिजीवीहरू भन्छन्, “जनप्रतिनिधिको मूल्यांकन भाषणले होइन, विकासको ठोस परिणामले हुनुपर्छ।” गगन थापाको समर्थनमा बढ्दो बहस यसपटक सर्लाही–४ मा देखिएको नयाँ आयाम भने गगन थापाको खुला समर्थन हो।

राष्ट्रिय स्तरमा सुधारवादी र नीतिगत बहसमा सक्रिय नेताका रूपमा चिनिएका थापाप्रति केही मतदाता आकर्षित देखिएका छन्। युवावर्ग र शिक्षित समुदायमा ‘नीतिगत परिवर्तन, पारदर्शिता र सुशासन’को एजेन्डाले प्रभाव पारेको स्थानीय विश्लेषकहरू बताउँछन्।

गगन थापाको समर्थनले चुनावी प्रतिस्पर्धालाई स्थानीय मात्र नभई राष्ट्रिय बहससँग जोडेको छ। मधेश मुद्दा र विकासको सन्तुलन चुनावी सभामा मधेश र मधेशी अधिकारको मुद्दा उठ्दै आएको छ। तर स्थानीय समुदायको अपेक्षा छ—पहिचानसँगै पूर्वाधार, स्वास्थ्य, शिक्षा र कृषि आधुनिकीकरणमा ठोस कार्यक्रम आवश्यक छ।

एक शिक्षकको भनाइ छ, “पहिचान महत्वपूर्ण छ, तर विकास र रोजगारीले मात्र दिगो सन्तुष्टि दिन सक्छ।” परिवर्तन कि निरन्तरता? चुनावी आचारसंहितासम्बन्धी केही आरोप–प्रत्यारोपबीच सर्लाही–४ मा मतदाताले यसपटक विकल्प खोज्ने संकेत देखिएका छन्।

विशेषगरी युवावर्ग परिवर्तनको पक्षमा खुलेर बहस गरिरहेको छ। सर्लाही–४ को चुनाव अब व्यक्तिको जित–हारभन्दा बढी १५ वर्षको राजनीतिक अभ्यासको मूल्यांकनमा केन्द्रित छ। फागुन २१ को मतपेटिकाले स्पष्ट पार्नेछ—सर्लाही–४ ले निरन्तरता रोज्छ कि परिवर्तन? मतदाताको निर्णयले क्षेत्रको आगामी राजनीतिक दिशा तय गर्नेछ।