काठमाडौं । सरकारसँग राखिएका माग सम्बोधन नभएको भन्दै नेपाल वैदेशिक रोजगार व्यवसायी संघले आजदेखि देशभरका म्यानपावर कम्पनी पूर्ण रूपमा बन्द गर्ने घोषणा गरेको छ। संघको निर्णयसँगै काठमाडौंसहित देशभर रहेका म्यानपावर कम्पनी र तिनका शाखा कार्यालयबाट प्रदान हुँदै आएका वैदेशिक रोजगारीसम्बन्धी सम्पूर्ण सेवा ठप्प हुने भएका छन्।
संघले नयाँ विज्ञापन प्रकाशनदेखि श्रमिकको अन्तर्वार्ता, छनोट, रिक्रुटिङ प्रक्रिया तथा वैदेशिक रोजगारीमा श्रमिक पठाउने सम्पूर्ण काम रोक्ने जनाएको छ। यसबाट वैदेशिक रोजगारीका लागि प्रक्रिया अघि बढाइरहेका श्रमिकसँगै भिसा प्राप्त गरिसकेर उडानको तयारीमा रहेका श्रमिकसमेत प्रत्यक्ष प्रभावित हुने सम्भावना छ।
व्यवसायीहरूले सरकार आफ्ना मागप्रति गम्भीर नभएको आरोप लगाउँदै केही समयदेखि चरणबद्ध आन्दोलन गर्दै आएका थिए। आन्दोलनकै क्रममा यसअघि पूर्व–अन्तिम श्रम स्वीकृति, नयाँ विज्ञापन तथा भिसा स्ट्याम्पिङलगायतका महत्वपूर्ण प्रक्रिया रोकिएका थिए। अहिले भने संघले आन्दोलनलाई थप कडा बनाउँदै देशभरका म्यानपावर कम्पनी नै बन्द गर्ने निर्णय गरेको हो।
संघले व्यवसायीमाथि भइरहेको कारबाही तत्काल फिर्ता लिनुपर्ने मुख्य माग अघि सारेको छ। त्यस्तै, वैदेशिक रोजगारीमा जाने श्रमिकले तिर्नुपर्ने लागत पारदर्शी बनाउनुपर्ने र व्यवसायीले पाउने सेवा शुल्क वैज्ञानिक तथा व्यावहारिक आधारमा निर्धारण गर्नुपर्ने माग पनि संघको छ।
व्यवसायीहरूले वैदेशिक रोजगारीका प्रमुख गन्तव्य मुलुकतर्फको हवाई भाडा घटाउनुपर्ने मागसमेत गरेका छन्। हवाई टिकटको महँगो लागतले श्रमिक र व्यवसायी दुवैलाई असर गरिरहेको भन्दै यस क्षेत्रमा देखिएको कृत्रिम अभाव अन्त्य गर्नुपर्ने उनीहरूको भनाइ छ।
संघले आफ्नो आन्दोलन कुनै व्यक्ति, संस्था वा समूहको व्यक्तिगत लाभ–हानिसँग सम्बन्धित नभएको स्पष्ट पारेको छ। व्यवसायीका अनुसार आन्दोलन वैदेशिक रोजगार व्यवसायको पेसागत अस्तित्व, व्यवसायीको अधिकार तथा क्षेत्रको दीर्घकालीन भविष्यसँग जोडिएको विषय हो। सरकारले माग सम्बोधन नगरेसम्म आन्दोलनलाई निरन्तरता दिने संघले जनाएको छ।
म्यानपावर कम्पनी पूर्ण रूपमा बन्द भएपछि यसको प्रत्यक्ष असर वैदेशिक रोजगारीको सम्पूर्ण आपूर्ति शृंखलामा पर्ने देखिएको छ। नयाँ श्रमिकको छनोट र भर्ती प्रक्रिया रोकिने मात्र नभई यसअघि नै प्रक्रिया पूरा गरिरहेका श्रमिकको श्रम स्वीकृति, टिकट तथा उडान व्यवस्थापनसमेत प्रभावित हुन सक्नेछ।
विशेषगरी भिसा प्राप्त गरिसकेका तर उडानको मिति पर्खिरहेका श्रमिकका लागि अहिलेको बन्दले थप अनिश्चितता सिर्जना गरेको छ। लामो समयदेखि वैदेशिक रोजगारीका लागि तयारी गरिरहेका श्रमिकले रोजगारी गन्तव्यमा पुग्न ढिलाइ हुने अवस्था आउन सक्ने देखिएको छ।
नेपालको ठूलो जनशक्ति वैदेशिक रोजगारीमा निर्भर रहेको अवस्थामा म्यानपावर व्यवसायीको आन्दोलनले श्रम बजारसँगै रेमिट्यान्स प्रवाहमा समेत अप्रत्यक्ष असर पार्न सक्ने चिन्ता बढेको छ। त्यसैले व्यवसायी र सरकारबीच तत्काल संवादमार्फत समस्याको समाधान खोज्नुपर्ने आवश्यकता देखिएको छ।
सरकार र व्यवसायीबीच सहमति कायम हुन नसके आन्दोलन अझ लम्बिने र त्यसको प्रभाव वैदेशिक रोजगारीमा जाने श्रमिकमाथि थप गहिरिँदै जाने सम्भावना छ। अहिलेको अवस्थामा हजारौँ श्रमिकको रोजगारी यात्रा अन्योलमा पर्न नदिन सरकारले व्यवसायीका माग, श्रमिकको हित र वैदेशिक रोजगार क्षेत्रको दीर्घकालीन सुधारलाई सँगसँगै सम्बोधन गर्नुपर्ने देखिएको छ।
