काठमाडौं । रसुवामा आएको विनाशकारी बाढीपछि हैजा तथा अन्य पानीजन्य रोग फैलिन सक्ने जोखिम बढेसँगै सरकारले हैजाविरुद्धको २१ हजार डोज खोप प्रभावित क्षेत्रमा पठाएको छ। बाढीले खानेपानीका मुहान र वितरण प्रणालीमा क्षति पुर्याएपछि दूषित पानीका कारण महामारी फैलिन सक्ने सम्भावनालाई ध्यानमा राख्दै सरकारले स्वास्थ्य सतर्कता बढाएको हो।
विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्लूएचओ)को सहयोगमा प्राप्त उक्त खोप नेपाली सेनाको हेलिकोप्टरमार्फत आइतबार बिहान रसुवा पठाइएको स्वास्थ्य तथा खाद्य स्वच्छता मन्त्रालयले जनाएको छ। दुर्गम तथा बाढी प्रभावित क्षेत्रमा सडकमार्गबाट स्वास्थ्य सामग्री पुर्याउन कठिनाइ भइरहेका बेला हेलिकोप्टरमार्फत खोप पठाइएको हो।
बाढी प्रभावित क्षेत्रमा हैजा तथा अन्य पानीजन्य रोगको सम्भावित प्रकोप रोक्न स्वास्थ्य संयन्त्रलाई उच्च सतर्कतामा राखिएको छ। स्वास्थ्य तथा जनसंख्यामन्त्री निशा मेहताले प्रभावित क्षेत्रमा आवश्यक औषधि, खोप, स्वास्थ्य सामग्री तथा जनस्वास्थ्य सेवा तत्काल र प्रभावकारी रूपमा उपलब्ध गराउन निर्देशन दिएकी छन्।
मन्त्रालयका अनुसार खोप र औषधि पठाउने कामसँगै प्रभावित क्षेत्रमा रोग निगरानी प्रणालीलाई थप प्रभावकारी बनाउने तयारी भइरहेको छ। सम्भावित संक्रमणको शीघ्र पहिचान, बिरामीको तत्काल उपचार तथा रोग फैलिन नदिन आवश्यक स्वास्थ्यकर्मी परिचालनलाई प्राथमिकतामा राखिएको बताइएको छ।
बाढीले खानेपानीका मुहान, पाइपलाइन तथा वितरण प्रणालीमा क्षति पुर्याएपछि धेरै बस्तीमा सुरक्षित खानेपानीको समस्या देखिन सक्ने चिन्ता बढेको छ। दूषित पानीको प्रयोगबाट हैजा, झाडापखाला लगायतका पानीजन्य रोग फैलिन सक्ने जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै सरकारले सुरक्षित खानेपानी र सरसफाइमा विशेष ध्यान केन्द्रित गरेको जनाएको छ।
प्रभावित बस्तीमा खानेपानीको शुद्धीकरण, सरसफाइ तथा व्यक्तिगत स्वास्थ्य सुरक्षासम्बन्धी जनचेतना अभियानलाई समेत तीव्रता दिइने भएको छ। आवश्यकताअनुसार स्वास्थ्यकर्मी तथा जनस्वास्थ्य टोली परिचालन गरी संक्रमणको अवस्थाबारे नियमित निगरानी गरिने मन्त्रालयले जनाएको छ।
बाढीबाट भएको मानवीय तथा भौतिक क्षतिसँगै अहिले प्रभावित क्षेत्र अर्को स्वास्थ्य संकटको जोखिममा पर्न सक्ने चिन्ता देखिएको छ। त्यसैले सरकारको प्राथमिकता अब उद्धार र राहतमा मात्र सीमित नरही सम्भावित महामारी रोकथामतर्फ समेत केन्द्रित भएको देखिन्छ।
रसुवामा २१ हजार डोज हैजाविरुद्धको खोप पठाइनु सम्भावित स्वास्थ्य संकट रोक्न चालिएको महत्वपूर्ण कदमका रूपमा हेरिएको छ। आगामी दिनमा सुरक्षित खानेपानीको तत्काल व्यवस्था, सरसफाइको प्रभावकारी व्यवस्थापन र संक्रमणको समयमै पहिचान गर्न सकिए बाढीपछिको सम्भावित हैजा तथा अन्य पानीजन्य रोगको महामारी नियन्त्रणमा राख्न सकिने स्वास्थ्य अधिकारीहरूको विश्वास छ।