काठमाडौं । बंगालको खाडीमा विकसित शक्तिशाली चक्रवात ‘अर्नब’का कारण नेपालमा पनि मौसम प्रभावित हुने सम्भावना बढेको छ । भारतको तटीय क्षेत्रमा जनजीवन प्रभावित भइरहेका बेला नेपालका पाँच प्रदेशमा भारी वर्षा तथा उच्च पहाडी र हिमाली क्षेत्रमा भारी हिमपात, हिमआँधी र हिमपहिरोको जोखिम देखिएको भन्दै सतर्कता अपनाउन आग्रह गरिएको छ ।
मौसम पूर्वानुमान महाशाखा तथा गृह मन्त्रालयका अनुसार बिहीबार रातिदेखि शनिबारसम्म कोशी, मधेस, बागमती, गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशमा भारी वर्षा हुन सक्ने सम्भावना छ । मौसममा आउने प्रतिकूल परिवर्तनले जनजीवन, यातायात तथा कृषि क्षेत्रमा असर पार्न सक्ने भएकाले आवश्यक पूर्वतयारी गर्न सम्बन्धित निकायले आग्रह गरेका छन् ।
सम्भावित जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै अध्यागमन विभागले कात्तिक १२ देखि १४ गतेसम्म उच्च पहाडी तथा हिमाली क्षेत्रमा पदयात्रा नगर्न र नगराउन अनुरोध गरेको छ । ती क्षेत्रमा रहेका पर्यटक तथा पर्वतारोहीलाई समेत सुरक्षित स्थानमा रहन भनिएको छ ।
किसानलाई काट्न बाँकी धानबाली यथाशीघ्र भित्र्याउन र सर्वसाधारणलाई अत्यावश्यक कामबाहेक यात्रा नगर्न आग्रह गरिएको छ । भारी वर्षाका कारण बाढी, पहिरो तथा हिमाली क्षेत्रमा हिमपहिरोको जोखिम बढ्न सक्ने भएकाले मौसमसम्बन्धी सूचना नियमित रूपमा पछ्याउनुपर्ने देखिएको छ ।
यसैबीच, चक्रवात ‘अर्नब’ले भारतको आन्ध्र प्रदेशको तटीय क्षेत्रमा ठूलो प्रभाव पारेको विवरण सार्वजनिक भएको छ । चक्रवात तटमा प्रवेश गर्दा हावाको अधिकतम गति प्रतिघण्टा १८५ किलोमिटरसम्म पुगेको बताइएको छ । तीव्र हावाहुरी र भारी वर्षाले तटीय क्षेत्रका बस्ती जलमग्न बनाएको छ भने रेल सेवा र हवाई उडानसमेत प्रभावित भएका छन् ।
विपद् व्यवस्थापन अधिकारीहरूका अनुसार जोखिमयुक्त तल्लो भूभागबाट ८९ हजारभन्दा बढी मानिसलाई सुरक्षित आश्रयस्थलमा सारिएको छ । चक्रवातको सम्भावित मार्गमा करिब एक करोड २० लाख मानिस बसोबास गर्ने अनुमान गरिएको छ । सम्भावित मानवीय क्षति न्यूनीकरणका लागि २० जिल्लामा दुई हजारभन्दा बढी चक्रवात आश्रयस्थल तयार गरिएको र मोबाइलमार्फत आपत्कालीन चेतावनी सन्देश पठाइएको विवरणमा उल्लेख छ ।
चक्रवातको प्रभाव नेपालमा कति गम्भीर हुन्छ भन्ने कुरा आगामी दिनको मौसम प्रणालीमा निर्भर रहनेछ । त्यसैले विशेषगरी जोखिमयुक्त क्षेत्रमा बसोबास गर्ने नागरिक, हिमाली यात्रामा निस्कने पर्यटक र किसानले सरकारी निकायबाट जारी हुने पछिल्ला सूचनालाई ध्यान दिन आवश्यक छ ।